Seðlabankinn kippti markaðnum niður á jörðina
05 janúar 2023
Halldór Kári Sigurðarson
Hagfræðingur Húsaskjóls
Photo by Freysteinn G. Jonsson on Unsplash
Húsnæðisverð á höfuðborgarsvæðinu lækkaði um 0,3% í nóvember og hefur þar með aðeins hækkað um 0,7% að nafnvirði síðan í júlí og lækkað að raunvirði.
Heimildir: HMS, Hagstofa íslands og Greiningardeild Húsaskjóls
Ef litið er á 4 mánaða breytingu húsnæðisverðs að raunvirði má sjá hve afgerandi áhrif aðgerðir Seðlabankans hafa haft á markaðinn. Á 5 mánuðum hefur takturinn farið úr 7,9% hækkun niður í 0,2% lækkun og því ljóst að markaðurinn hefur kólnað hratt.
Á sama tíma hefur kaupsamningum fækkað um fjórðung en undanfarna 5 mánuði hafa að jafnaði verið gerðir 480 kaupsamningar á mánuði á höfuðborgarsvæðinu samanborið við rúmlega 1100 þegar hæst lét í mars 2021.
Á sama tíma hefur kaupsamningum fækkað um fjórðung en undanfarna 5 mánuði hafa að jafnaði verið gerðir 480 kaupsamningar á mánuði á höfuðborgarsvæðinu samanborið við rúmlega 1100 þegar hæst lét í mars 2021.
Heimildir: HMS og Greiningardeild Húsaskjóls
Í kjölfar upplýsinga um verulegt ofmat Þjóðskrár á íbúafjölda á Íslandi greindi Hagfræðistofnun hvaða áhrif það hefði á uppsafnaða íbúðaþörf. Niðurstaðan var sú að íbúðaþörf væri ofmetin um 5.000 íbúðir og að jafnaðir þyrfti að byggja um 2.600 íbúðir á ári næstu 10 árin. Spá HMS og SI gerir hins vegar ráð fyrir að fullgerðar íbúðir frá 2022-2024 verði tæplega 3.200 á ári sem þýðir að byggðar verða um 1.700 íbúðir umfram langtímaþörf yfir spátímabilið.
Heimildir: Hagstofa Íslands, HMS, SI, Hagfræðistofnun og Greiningardeild Húsaskjóls
Uppbygging umfram langtímaþörf hefur gjarnan verið rökstudd með uppsafnaðri þörf vegna þess hve lítið var byggt eftir hrun. Í því samhengi mikilvægt að átta sig á því að núverandi húsnæðisverð endurspeglar þann húsnæðisskort sem hefur ríkt. Ef framboðið fer að vinna upp þann skort ætti húsnæðisverð að lækka til að endurspegla nýjan veruleika.
Það er því útlit fyrir að undirliggjandi lykilbreytur líkt og fólksfjölgun og íbúðauppbygging muni frekar ýta undir verðlækkanir en hækkanir á næstu árum. Til skemmri tíma mun þróun húsnæðisverðs hins vegar ráðast af meira leyti af íbúðalánavöxtum, aðgengi að fjármagni og vilja kaupenda til að taka verðtryggð lán.
Það er því útlit fyrir að undirliggjandi lykilbreytur líkt og fólksfjölgun og íbúðauppbygging muni frekar ýta undir verðlækkanir en hækkanir á næstu árum. Til skemmri tíma mun þróun húsnæðisverðs hins vegar ráðast af meira leyti af íbúðalánavöxtum, aðgengi að fjármagni og vilja kaupenda til að taka verðtryggð lán.
Vinsælar eignir
Skoða eignina Nönnugata 1
Nönnugata 1
101 Reykjavík
19.4 m2
Fjölbýlishús
11
1284 þ.kr./m2
24.900.000 kr.Skoða eignina Skeiðarvogur 105
Skeiðarvogur 105
104 Reykjavík
163.6 m2
Raðhús
614
642 þ.kr./m2
105.000.000 kr.Skoða eignina Sólvallagata 66
Sólvallagata 66
101 Reykjavík
104.9 m2
Fjölbýlishús
413
944 þ.kr./m2
99.000.000 kr.Skoða eignina Holtsgata 19
Holtsgata 19
220 Hafnarfjörður
192.3 m2
Einbýlishús
624
676 þ.kr./m2
129.900.000 kr.Skoða eignina Einilundur 4 B
Einilundur 4 B
600 Akureyri
99.7 m2
Raðhús
413
751 þ.kr./m2
74.900.000 kr.Skoða eignina Langholtsvegur 35
Langholtsvegur 35
104 Reykjavík
70.7 m2
Hæð
413
820 þ.kr./m2
58.000.000 kr.Skoða eignina Berjabraut 18
Berjabraut 18
276 Mosfellsbær
96.7 m2
Sumarhús
413
646 þ.kr./m2
62.500.000 kr.Skoða eignina Lerkilundur 34
Lerkilundur 34
600 Akureyri
167.8 m2
Einbýlishús
524
655 þ.kr./m2
109.900.000 kr.Skoða eignina Blómvangur 16
Blómvangur 16
220 Hafnarfjörður
173 m2
Hæð
614
635 þ.kr./m2
109.800.000 kr.Skoða eignina Sunnusmári 3
Sunnusmári 3
201 Kópavogur
54.4 m2
Fjölbýlishús
211
1101 þ.kr./m2
59.900.000 kr.